Meer zicht op kwaliteit van leven
Janny van den Eijnden – van Raaij, directeur Integraal Kankercentrum Zuid (IKZ)
Schat aan informatie uit IKZ registratie
De kankerregistratie van het IKZ bestaat ruim 56 jaar en is daarmee één van de oudste registraties in Europa. Uniek aan de IKZ-registratie is bovendien dat sinds 1993 tevens de comorbiditeit (andere ziektes naast kanker) geregistreerd wordt en sinds ruim vijf jaar ook de kwaliteit van leven.
Vooral voor oudere patiënten met kanker is dit belangrijk. Het is immers bekend dat ouderen veelal vanwege hun leeftijd worden uitgesloten van trials of om andere redenen niet aan dergelijke onderzoeken (kunnen) meedoen. Daardoor ontbeert het zorgveld cijfermatig bewijs voor een behandeling op maat bij de oudere patiënt met kanker.
Tot op heden althans, want de genoemde gegevens over Kwaliteit van Leven die het IKZ inmiddels van duizenden patiënten heeft verzameld, is een rijke bron voor de specifieke behandeling van kwetsbare ouderen met kanker.
Het maakt de gecombineerde bestudering van patiëntgegevens mogelijk, niet alleen medisch-technisch, maar ook wat betreft comorbiditeit en kwaliteit van leven.
Patiënten zijn er blij mee, getuige de hoge respons van 85% die wij ontvangen op de vragenlijsten die wij via de behandelend artsen uitzetten. Kennelijk willen patiënten graag hun verhaal kwijt over hun kwaliteit van leven.
Een bron van inspiratie bij het opstellen van individuele nazorgplannen en een ‘eye-opener’ die aantoont dat er allerlei zorgproblemen kunnen ontstaan en, ook bij lange-termijn overlevers kunnen blijven. Zo worden bijvoorbeeld de gevolgen van adjuvante chemotherapie op kwaliteit van leven bij ouderen met dikke darmkanker in beeld gebracht. Uit de cijfers blijkt dat slechts 3% van de 80-plussers adjuvante chemotherapie krijgt tegenover 77% van de patiënten in de leeftijd van 50 tot 64 jaar.
Waarom? Is dat alleen vanwege de leeftijd?
Net als de Geriatric Navigator biedt de uitgebreide IKZ kankerregistratie een baken om oncologie en geriatrie samen te brengen voor de kwetsbare oudere patiënt met kanker. Want natuurlijk willen we voorkomen dat ouderen onderbehandeld worden. Maar het omgekeerde geldt evenzeer.
En daarbij zijn naast de puur medisch-technische aspecten de geriatrische aspecten van groot belang. Die combinatie moet leiden tot een goed onderbouwd en helder toegelicht voorstel aan de patiënt. Compleet met alle mitsen en maren. Zodat de patiënt, samen met zijn naasten, een afgewogen besluit kan nemen bij de keuze van de behandeling.
En soms kan dat besluit zijn om niet te opereren of te bestralen. Zorgverleners moeten dat kunnen respecteren. Zolang we verder kijken dan alleen de tumor, kunnen we dat steeds beter begrijpen. Goede en onafhankelijke registratie is daarom van groot belang.
Dr. Janny van den Eijnden – van Raaij, directeur Integraal Kankercentrum Zuid (IKZ)
Reacties zijn van harte welkom via de (besloten) Geriotto weblog! Nog geen deelnemer? Meld u aan!
Spiegel voor patiënt en arts
Thijs Schreuder, filmregisseur
'If you really want to help this world, what you will have to teach is how to live in it'.
Deze uitspraak komt van schrijver en professor in de mythologie Joseph Campbell (1904-1987). Ik zie deze zin als drijfveer voor mijn werk als filmregisseur. Het leven kan voor mensen soms heel ingewikkeld zijn, als een doolhof. Met mijn documentaires wil ik mensen een spiegel voorhouden, waarin zij een andere kijk op hun eigen leven kunnen zien. Zodat het mensen kan helpen een weg te vinden in hun eigen doolhof.
Momenteel werk ik, samen met documentairemaker Nelleke Koop, aan de korte film ‘Wie heeft de regie?’ Doel van de film is om te achterhalen in hoeverre oudere patiënten met kanker grip hebben op hun behandeling. Hoe is de communicatie met de arts? Is er een luisterend oor voor de wensen van de patiënt? Voelen ze zich gesteund? Uit onderzoeken blijkt dat de oudere patiënten hun artsen en behandelaars nog teveel op een voetstuk plaatsen en daardoor te weinig hun eigen wensen kenbaar durven te maken. Hierdoor ontstaat er miscommunicatie die de voortgang van de behandeling kan belemmeren.
De campagne waar de film onderdeel van is, wil oudere patiënten weerbaarder maken en zo bijdragen aan een verbetering van het behandelingsproces voor de patiënt en voor het medische personeel.
Het moet een 10 minuten durende film worden die patiënten, maar ook zorgverleners en zelfs jongeren uitnodigt om over de rol van de patiënt in een behandeling na te denken. Want het gaat ook over de toekomst van hun zorg.
Aan de hand van vijf personen willen we onderzoeken wat er gebeurt met ouderen die onder behandeling zijn voor kanker. Wat voelen deze mensen tijdens de behandeling, vinden ze dat zij begrepen worden, voelen ze zich eenzaam, hoe belangrijk is hun omgeving? We tonen vijf aansprekende, emotionele verhalen, die letterlijk inzoomen op de mens. Vijf krachtige personen die volop in het leven hebben gestaan en de touwtjes altijd in handen hebben gehad. Laten ze die nu los door hun ziekte?
Uit de research tot nu toe, blijkt dat er veel goed gaat in de zorg aan ouderen. Maar het toont ook een groep die buiten de boot valt, doordat ze de regie over hun behandeling te veel uit handen geven, en daardoor het gevoel verliezen om invloed te hebben op hun eigen behandeling. Deze groep willen wij sterker maken, zodat ze in volgende gesprekken met medisch personeel hun wensen kenbaar kunnen maken, en ze gezamenlijk hun behandeling kunnen gaan verbeteren.
Graag komen we in contact met oudere kankerpatiënten die bereid zijn hun verhaal voor de camera te vertellen. Kent u iemand die in aanmerking komt? Mail mij dan svp op Thijs@thijsschreuder.com
Zie voor meer informatie over de beoogde kandidaten de eerdere oproep.
Uw reacties zijn welkom in de blog!
Morgen wordt het beter; ook voor ouderen met een darmtumor in 2012?
Huub Maas, klinisch geriater TweeSteden ziekenhuis, Tilburg-Waalwijk
Tot op hoge leeftijd worden vrijwel alle patiënten, bij wie een colon of rectum tumor gediagnosticeerd wordt, ook geopereerd.
Bij de keuze voor chirurgie staat curatie voorop. Maar ook als genezing niet meer mogelijk is, kan met chirurgische behandeling een ziektebeloop met darmobstructie of persisterend bloedverlies worden voorkomen. Tot zover het goede nieuws.
Voorbije jaren was er ook slecht nieuws over de behandelresultaten van oudere patiënten met een tumor van dikke darm of endeldarm: 80-jarigen hebben een 6-maanden sterfte van 15% na rectumchirurgie en voor 90-jarigen loopt deze sterfte op tot 40% (ref Rutten, Lancet Oncol 2008). Nota bene, het betreft hier in principe curatieve ingrepen.
Deze sterfte wordt niet bepaald door een infaust oncologisch beloop. Veeleer zijn algemene complicaties (longontstekingen, cardiovasculaire problemen) de oorzaak of is er bij ouderen een hogere lethaliteit als chirurgische complicaties eenmaal optreden (naadlekkage bijvoorbeeld).
Een recente Nederlandse studie liet bij oudere patiënten (> 75 jaar) met dikke darm kanker zien dat ruim 23% overlijdt in het eerste jaar na de ingreep (Dekker, Ann Surg Oncol 2011).
Dit betekent een oversterfte van 16% voor deze leeftijdsgroep. Ongekend hoge sterfte-cijfers voor veelal electieve ingrepen. Nu zeggen mortaliteitscijfers niet alles over kwaliteit van zorg. Evenmin vormen zij steeds dé relevante uitkomst bij behandelingen van ouderen maar ze zetten wel aan het denken.
De cijfers herinneren mij vooral aan de mortaliteit na behandeling in verband met heupfracturen: notoir tegenvallend dus.
Waar ligt de sleutel tot verbetering? Helaas moet ik u een klip en klaar antwoord schuldig blijven.
Is het zaak om voorafgaand aan operatie de patiënt in betere conditie te brengen (en zo ja, hoe dan)? Heeft een meer stringente selectie voor operatief ingrijpen bij ouderen zin?
En wat zijn de consequenties hiervan? Is concentratie in gespecialiseerde centra gewenst als ouderen deze chirurgische technieken ondergaan? Leidt gebruik van minder extensieve chirurgie of vermijden van anastomosen tot minder complicaties en een betere overleving?
Is de gebruikelijke zorg op chirurgische afdelingen wel toegesneden op de algemene, niet-chirurgische complicaties die bij deze patiëntengroep optreden? En last but not least, is de nazorg na ontslag wel passend?
Hoe het ook zij, de hoge sterfte-cijfers in de maanden na operatie moeten leiden tot herbezinning op ons handelen.
Graag roep ik collega’s op om hun initiatieven en ideeën ter verbetering van deze zorg te delen binnen de werkgroepen van de stichting GeriOnNe, de eigen beroepsgroep of online communities.
Wordt morgen ‘usual care’ voor patiënten met dikke darm en endeldarmkanker ‘gewoon beter’, te beginnen in 2012?
Huub Maas, klinisch geriater TweeSteden ziekenhuis, Tilburg-Waalwijk
Wie heeft de regie?
Leo Jetten, projectleider / penvoerder Geriotto.
Meer dan ooit ervaar je als professional in de zorg dat het ‘oude denken en doen’ niet meer aansluit bij de beleving van de patiënt van nu.
Met de emancipatie van de samenleving op de achtergrond, zijn het nu uiteenlopende patiëntengroepen die niet meer als ‘lijdend voorwerp’ of als ‘zorgconsument’ behandeld willen worden.
Ongeacht leeftijd, afkomst of opleiding willen patiënten van nu partner zijn in de behandeling van hun ziekten.
Dit veronderstelt dat patiënten ten minste begrijpen wat zorgprofessionals qua diagnostiek en behandeling kunnen betekenen. Daarbij kunnen zij geholpen worden door goede en begrijpelijke informatie en door vertrouwde mensen in hun omgeving.
Oudere patiënten met multipele aandoeningen, die te horen krijgen dat zij kanker hebben, vormen een groep waar onze speciale aandacht naar uit gaat.
Met welke specifieke omstandigheden moeten we rekening houden voordat er afspraken worden gemaakt over verdere diagnostiek en behandeling? Wie is degene die dat samen met de patiënt bewaakt en weloverwogen onder de aandacht brengt? Is het voldoende om te weten dat het om een bepaald type tumor gaat met de daarbij behorende classificaties of is het van belang dat we weten in welke patiënt de tumor huishoudt en wat diens context in het leven nog aan extra informatie biedt?
Eén ding is zeker, de patiënt wil onderwerp zijn van aandacht voor zijn lijden en samen met professionele zorgverleners sturend optreden in zijn therapie. Multidisciplinair wil in dit verband dan tevens zeggen ‘samen met de patiënt’. Het gaat daarbij om het beleven van het leven door de patiënt, dit voor het MDO zo goed mogelijk in kaart te brengen en mee te wegen voordat een behandeling wordt voorgesteld en mogelijk van start gaat. De Geriatric Navigator biedt daarvoor al een flink aantal gereedschappen.
In Geriotto zijn we gestart met de landelijke uitrol van de Geriatric Navigator, nadat we hebben kunnen vaststellen dat in vrijwel alle ziekenhuizen het MDO goed georganiseerd is en consulenten virtueel kunnen deelnemen. De ervaringen zijn tot dusverre heel positief. Binnenkort voegen we daaraan het intercollegiaal consult toe van de geriatrisch oncologisch deskundige.
Geriotto staat als Kennisplatform open voor elke bijdrage aan de verbetering van de kwaliteit van medische zorg voor ouderen met kanker en multimorbiditeit. Het direct ondersteunen van patiënten hoort ook daarbij. Gereedschappen die hun de mogelijkheid bieden de regie over hun behandelingen als partner daarin te kunnen voeren, is een onderwerp waar onze ontwikkelaars nu aan werken. Wij houden u op de hoogte.
Leo Jetten, arts – penvoerder Geriotto
Reacties zijn van harte welkom via de (besloten) Geriotto weblog! Nog geen deelnemer? Meld u aan!
Ouderen hebben (nog) het nakijken
Maruscha de Vries, Consulent ouderen en kanker IKZ / GeriOnNe
Het is op z’n zachtst gezegd raar, hoe wij met onze ouderen omgaan. Op glazen puien en draaideuren plakken we plaatjes, zodat de vogels er niet tegenaan vliegen. Maar hoe vaak gebeurt het niet dat een oudere er tegenaan botst?
Ziekenhuizen worden nog steeds uitgevoerd met letterlijk schitterend spiegelende vloeren. Weleens gezien hoe ouderen zich daarover bewegen? Nogal angstig, omdat ze bang zijn om uit te glijden.
Eenmaal op de afdeling mogen ze van geluk spreken als er niet te veel deuren zijn, deuren openen en sluiten met gebruik van een rollator vraagt om valpartijen. Waarom worden er geen schuifdeuren gebruikt? En verhoogde toiletten?
Voor kinderen daarentegen hebben we alles. Speelhoeken in de wachtkamers, kinderartsen, kinderfysiotherapeuten, kinderverpleegkundigen, hele consultatiebureaus en kinderafdelingen met werkelijk alles erop en eraan.
Niet alleen de zorgsector, maar in feite de hele maatschappij, houdt nog weinig rekening met ouderen. In de zorg leggen we een grens bij ‘75 plus’. Maar dat is alles behalve een homogene groep. Veertigers zijn dat misschien nog, omdat ze allemaal volop bezig zijn met hun carrière en zo’n beetje de laatste zorg voor de kinderen. Naar mate mensen echter ouder worden, gaan ze onderling meer van elkaar verschillen. Daarom is leeftijd op zich, de kalenderleeftijd, geen geschikt criterium om mensen te selecteren voor een bepaalde behandeling. Het individu, de oudere mens, die kanker heeft staat centraal. Dat staat idealiter voorop als het om de behandeling van ouderen met kanker gaat.
BEHANDELING OP MAAT VOOR EEN INDIVIDUELE PATIENT
Veel ouderen hebben andere bijkomende ziekten. De mate van comorbiditeit en de functionele, psychische en sociale beperkingen spelen een rol bij de afweging van de juiste behandeling. Daar past een behandeling op maat bij. De praktijk is helaas nog weerbarstig. In de medische status worden de ouderdomskenmerken en /of andere beperkingen op dit gebied weinig of niet beschreven.
Om te helpen hierin verandering te brengen hebben we de Geriatric Navigator ontwikkeld, dit is een digitaal screeningsinstrument. Door oudere patiënten voorafgaand aan de behandeling te screenen worden aanwezige ouderdomskenmerken en beperkingen systematisch in kaart gebracht. De uitkomsten van de Navigator bieden handvatten om te achterhalen wat er nog meer aan de hand is dan bijvoorbeeld tumor stadium 3. Bovendien kunnen deze uitkomsten aan de status worden toegevoegd! Een andere bijkomstigheid van de Navigator is: een daadwerkelijk multidisciplinair overleg door samenwerking met de Geriatrische discipline. Zo komen we steeds een stapje dichter bij een behandeling op maat voor de oudere patiënt met kanker.
Het is mooi om te zien hoe dit instrument de aandacht van de zorgverleners verlegt naar het individu. Het is immers onmogelijk om deze tool te gebruiken zonder oog te hebben voor de mens achter de patiënt. De tool zorgt er voor dat zorgverleners “anders” naar oudere patiënten met kanker gaan kijken. We zouden eigenlijk allemaal moeten leren op dezelfde manier naar oudere patiënten te kijken zoals de geriaters dat doen. Laat de Geriatric Navigator daartoe de eerste aanzet zijn.
Maruscha de Vries, Consulent ouderen en kanker IKZ / GeriOnNe
geriatrie faciliteert de oncologische zorg voor ouderen
Leo Jetten, penvoerder Geriotto
Vooral door de vergrijzing stijgt de incidentie van kanker met 40% naar 123.000 per jaar in 2020 (in 2007 nog: 87.000).
Het risico om aan kanker te sterven neemt licht af en overlevingskansen blijven gemiddeld stijgen door vroegere diagnose en betere behandeling.
Deze resultaten komen uit het rapport ‘Kanker in Nederland tot 2020’ van de Signaleringscommissie Kanker (KWF Kankerbestrijding).
In het voorwoord wordt vermeld: “Er kan steeds meer op het gebied van diagnostiek, stadiëring en behandeling. Niettemin laat dit rapport zien dat de omvang van het probleem toch steeds groter wordt. Enerzijds doordat de aantallen patiënten ten gevolge van de vergrijzing van de bevolking toenemen. Anderzijds doordat vroegere diagnoses en betere overleving maken dat méér patiënten ook langer patiënt zijn.”
“Ten slotte zal een relatief steeds kleinere beroepsbevolking gezondheidszorg moeten bieden aan een groeiende groep patiënten, die zich gemiddeld ook nog eens met meer ingewikkelde problematiek zal presenteren vanwege multimorbiditeit.”
Geriotto stelt zich ten doel zinvolle bijdragen te leveren aan de ondersteuning van professionals en patiënten bij besluitvorming in de behandeling van ouderen met kanker en multimorbiditeit. Telemedicine, videoconferencing, assessment tools en webconsult maken daarvan deel uit.
Bij de diagnose ‘kanker’ staat de behandeling van de ziekte centraal. In geval van kanker bij ouderen met multimorbiditeit is de complexiteit rond die diagnose groot. Recent retrospectief onderzoek wijst uit dat het verrichten van geriatric assessments bij ouderen met kanker niet gebruikelijk is als er geen overduidelijke aanleiding voor is. Zo’n aanleiding is bijvoorbeeld ‘gewichtsverlies’ of ‘sterk verminderd cognitief functioneren’.
Tegelijkertijd wordt ook aangetoond dat het bijschakelen van geriatrische deskundigheid leidt tot aangepaste behandeling en minder (belastende) medicatie. De onderzoekers geven aan dat de actieve samenwerking tussen geriaters met oncologische kennis en oncologen die de waarde van een ‘comprehensive geriatric assessment’ (CGA) inzien in het voordeel is van de patiënt.
(zie: Journal of Geriatric Oncology; Vol2, #3, Juli 2011:: Factors leading oncologists to refer elderly cancer patients for geriatric assessment – C. Lazarovici, M. Gisselbrecht et al.)
De door de Stichting GeriOnNe ontwikkelde Geriatric Navigator is een uitgebreide tool die via een beveiligde website de snelle inzet van een CGA mogelijk maakt. Inmiddels wordt ermee gewerkt in een groeiend aantal Nederlandse ziekenhuizen (zie: Geriotto in het land).
Zowel oncologische als geriatrische specialistische verpleegkundigen brengen hiermee relevante gegevens van de patiënt in beeld. Deze vormen een opmaat voor het tijdig inschakelen van de geriater bij complexe problematiek bij zulke patiënten met kanker.
Niet in alle gevallen is een geriater in het ziekenhuis beschikbaar die een patiënt met kanker en comorbiditeit goed kan beoordelen. Naar schatting is 1 op 5 geriaters momenteel voldoende opgeleid en ervaren om hierbij te adviseren. Het consulteren van een deskundige geriater op een andere locatie dan waar de patiënt wordt behandeld kan tegenwoordig gemakkelijk met beveiligde e-mail en videoconferencing. Voor het (tumor specifieke) MDO is dit al heel gebruikelijk.
Om een patiënt met kanker en multimorbiditeit te kunnen beoordelen, is het voor de geriater van belang om de patiënt te zien en horen spreken en hem/haar te zien bewegen. Dat kan zowel in fysieke aanwezigheid zijn als virtueel. Om patiënten zo min mogelijk te belasten kan eventueel worden volstaan met een video-opname waarin motoriek en spraak goed waarneembaar zijn.
Een dergelijke video-opname kan op basis van enkele richtlijnen worden gemaakt met eenvoudige digitale apparatuur en veilig worden gebruikt in de medische setting. Daarmee is al ruime ervaring opgedaan in andere medische omgevingen dan oncologie en geriatrie (zie: www.roessinghtelezorg.nl). Goed om die ervaringen mee te nemen in de verdere ontwikkelingen.
Graag nodig ik u uit om met ons de stap te zetten naar multidisciplinaire samenwerking die de grenzen van het eigen huis overschrijdt en de kwaliteit van de oncologische zorg voor ouderen met multimorbiditeit versterkt en beschikbaar maakt waar die nodig is.
Leo Jetten, arts – penvoerder Geriotto
Reacties en discussie graag via de (besloten) Geriotto weblog! Nog geen deelnemer? Meld u aan!
Geriatrische
oncologie: van theorie naar DOEN!
Huub Maas, geriater TweeSteden ziekenhuis
De oncologische teams
krijgen toenemend te maken met oudere patiënten. Deze patiënten zijn vaak zeer
divers: van zeer vitaal tot kwetsbaar, gericht op actieve oncologische
behandeling of juist afhoudend, met ruime bekommernis op het thuisfront of
zonder enige ondersteuning.
Al tientallen jaren zijn de leeftijdsgrenzen voor behandelingen losgelaten. Het
is voor de oncologische teams van nu een uitdaging om in hun behandelingen
rekening te houden met die grote diversiteit onder ouderen. In vele
ziekenhuizen zoekt men naar een manier om oncologische en geriatrische zorg te
integreren. Hoe pak je dit nu aan? En biedt de medische literatuur relevante
informatie om uw eigen initiatieven te onderbouwen?
De internationale organisatie voor geriatrische oncologie (SIOG) geeft twee
wegen aan die zinvol zijn om de grote diversiteit aan oudere patiënten beter in
kaart te brengen en optimale behandeling mogelijk te maken. De eerste manier is
om met de inzet van een “frailty-test” de groep ouderen ruwweg “homogeen” te
maken. Voorbeelden van frailty-testen zijn de Groninger Frailty Indicator en de
VES-13. Deze testen hebben vooral een functie om vitale ouderen te selecteren
die de standaard-behandeling kunnen ondergaan.
Hoe met minder vitale patiënten
om te gaan, wat hen minder vitaal maakt en welke oncologische of
niet-oncologische maatregelen zinvol zijn, volgt niet uit het gebruik van deze
frailty-testen. Deze beperking maakt de frailty-testen niet minder waardevol
maar het is wel goed om dit aspect voor ogen te houden.
De SIOG benadrukt ook een tweede, alternatieve manier om oncologische zorg voor
een oudere passend te maken. Kortweg komt het erop neer dat meerdere domeinen
van oudere patiënten systematisch in kaart worden gebracht. Het betreft dan gegevens
waarvan velen uit de praktijk al weten dat ze relevant zijn. Wat zijn de
bijkomende ziekten? Hoe functioneert een patiënt in het dagelijks leven of hoe
is zijn/haar psychische gesteldheid? Is de voedingstoestand adequaat, moeten we
extra zorg inzetten voor de thuissituatie?
De laatste jaren is er toenemende onderbouwing om zo’n systematische
beoordeling in de oncologische zorg in te passen. Beperkingen in het dagelijks
functioneren (ADL en IADL), ondervoeding en geheugenachteruitgang blijken
steeds weer van belang om te beoordelen of patiënten chemotherapie ook
daadwerkelijk kunnen afronden. Ook in de oncologische chirurgie zijn deze
factoren bekend omdat ze hoge complicatie percentages met zich meebrengen.
Enkele studies laten zien dat alleen al het in kaart brengen van deze domeinen
oncologische teams in staat stelt om (on)mogelijkheden voor oncologische
behandeling goed in te schatten. Wordt de patiënt meer complex of blijft het
oncologisch team met vragen zitten, dan kan gerichte geriatrische consultatie
gevraagd worden.
Opvallend genoeg sluiten de recente studies aan op het gedachtengoed en
praktische uitvoering van de Geriatric Navigator: multidomein-analyse standaard
uitvoeren, waar mogelijk de beschikbare kennis en mogelijkheden van het
oncologische team benutten en extra consultatie of maatregelen alleen nemen als
het ook echt nodig is. Vervolgens kunnen relevante gegevens ingebracht worden
bij oncologische beslismomenten of in de alledaagse zorg voor oudere patiënten.
Toch is aansluiting bij wetenschappelijke resultaten onvoldoende om lokaal en
binnen korte tijd veranderingen te implementeren. Vernieuwingen moeten ook
aansluiten bij andere processen in de zorg. Werken met zorgpaden, ontwikkeling
van een meer digitale werkomgeving zijn voorbeelden van hedendaagse innovaties.
U begrijpt bij dit alles komt de Geriatric Navigator als geroepen: de Navigator
maakt de multi-domein analyse eenvoudig te verwerken, is digitaal en als een
module in te bouwen in zorgpaden. De Geriatric Navigator is nog geen afgerond
geheel en zal dat wellicht ook nooit worden.
De digitale, web-based omgeving
staat immers inpassing van nieuwe inzichten en kennis toe, terwijl de
ruggengraat intact blijft.
Wetenschappelijke onderbouwing, commercials en slogans gaan vaak niet samen.
Toch kunnen we sommige reclameslogans prima benutten in de gezondheidszorg.
Daarom: Geriatric Navigator, ik zeg
DOEN.
Huub Maas